Diyarname

Bûyerên ji ber qedexekirina derketina derve li bajarê Cizîrê bi awayekî berfireh di medyaya alman û ewropî de cih digirin. Hemû portalên nûçeyan û rojname cihekî berfireh didin bûyererên li Cizîrê rû didin. Medyaya alman hewl dide hem bi agahdariyên ji rayedarên dewleta tirk û hem jî ji nûnerên HDP´ê rewşa serdest ji xwendevanên xwe re ragihîne. 

tagesschau

Malpera televizyona fermî ya alman tagesschau bi sernivîsa "Kêşeya bi kurdan re bû sedema qurbaniyan", cihekî taybet da rûdanên li Cizîrê. Di heman nûçeyê de hem ji çavkaniyên cuda behsa hejmara qurbaniyên tê kirin û hem jî bal li ser wê yekê tê kişandin ku welatiyên kurd û dikanên wan bi gelek kiryarên tundî yên dewletê re rû bi rû mane.

Der Spiegel

Kovara navdar Der Spiegel jî bi sernivîsa "Gelek mirî li bajarê Cizîrê yê dorpêçkirî" nûçeyek ji xwendevanên xwe re weşand. Der Spiegel dide diyarkirin ku hikûmeta tirk îdia dike ku wan li Cizîrê li dijî PKK´ê serkeftin bi dest xistiye lê belê HDP wêneyekî din yê rewşê diyar dike û artêş nahêle ku çavdêr bikevin nava bajêr û yekser li wir li rewşê binêrin.

Heman kovar di berdewamiya nûçeyê de xwe disipêre agahdariyên ku HDP´ê belav kirine û wiha pê de diçe: "Partiya muxalefetê ya alîgirê kurdan HDP behsa kuştina 21 sivîlan dike ku zarok jî di nava wan de hene. Heman partî rexneya wê yekê dike ku dewletê pêşiya bidestxistina welatiyan a erzaq, av û elektrîka girtiye." Der Spiegel herwiha behsa videoyên li bajêr hatine girtin jî dike û dibêje ku ji wan videoyan diyar dibe ku kolan vale ne û şopên şer li hemû deran xuya dikin.

Die Zeit

Portala rojnameya ramanî ya navdar Die Zeit jî bi sernivîsa "Li Cizîrê çi diqewime?" nivîseke dirêj derbarê bûyerên Cizîrê û biryara dewletê de weşand. Nûçeya Die Zeitê bi hevokên "Leşkerên tirk bajarê ji 110 hezar şêniyan pêk tê dorpêç kiriye û tê gotin ku li wir li dijî PKK´ê şer dikin. Nahêlin siyasetvanên kurd jî biçin nava bajêr û ev siyasetvanên kurd jî di tirsa wê yekê de ne ku tevkujiyek li Cizîrê pêk were".

Rojnameya navderbasbûyî behsa zehmetiya bidestxistina agahdariyan a ji nava bajêr dike û dide diyarkirin ku li gor agahdariyên wan ji HDP û endamekî Komeleya Mafê Mirovan IHD´ê wergirtine, li Cizîrê heta niha 21 sivîl ji hêla hêzên dewletê ve hatine kuştin.

Di heman nûçeyê de hem behsa bajarê Cizîrê ya kelehbûna HDP´ê û sempatiya bajêr a ji bo PKK´ê tê kirin û hem jî tê destnîşankirin ku welatî ji ber nebûna xwarin, av û elektrîkê di rewşeke xerab de ne.

Frankfurter Allgemeine Zeitung

Rojnameya konservatîf a almanî Frankfurter Allgemeine Zeitung (FAZ) jî bi sernivîsa "Dîlên şerê li dijî terorê" bi awayekî berfireh behsa bandora neyînî ya qedexeya derketina derve li Cizîrê ya li ser welatiyan dike. Rojname dide diyarkirin ku bajar bi awayekî tund hatiye dorpêçkirin û gelek kes hatine kuştin.

FAZ di nûçeya xwe de van agahdariyan dide: "Ji roja ku derketina derve li Cizîrê hatiye qedexekirin ve parlamenterên HDP´ê li wir in. Parlament girêdana derve ya bi tenê ya ji nava bajêr in. Ew ji nava Cizîra ku hatiye dagirkirin ve nûçe û wêneyên mal û dikanên hatine tehrîbatkirin rêdikin derve. Li gor agahdariyên ew didin, heta niha 21 sivî ku ji wan 8 jê roja çarşemê hatine kuştin. Herî dawî êvara înê zarokekî 12 salî yê xwastibû ji mala bavê xwe derkeve derve hate kuştin. Birina birîndaran ji hêla ambûlansan ve hatiye qedexekirin. Li ser rê tenê endamên hêzên ewlekariyê yên tirk têne dîtin. Termê miriyan di cemedgehan de têne muhafezekirin, ji ber destûr ji bo definkirina wan naye dayin."