Diyarname
Neteweyên Yekbûyî (NY) sala 2008'an wekî "Sala Tiwaletan" îlan kir û got ku sedî 40'ê mirovan ji tiwaletên paqij mehrûm in.

Cîgirê Midûrê Tenduristiyê yê Dinyayê yê ku girêdayî NT'yê ye David Heymann li Cenevreyê daxuyaniyeke çapemeniyê li dar xist got ku ji ber tiwaletên (destavxane) nepaqij (yên ne li gor tenduristiyê ne) her sal du mîlyon zarok dimirin

Heymann ragihand ku ji ber nexweşiyên şewbî li dinyayê her sal dibin sedema mirina 15 mîlyon kesî, ger tevdîr bê girtin û binesazî bê sazkirin dê ev hejmar dakeve.

Rayedar ragihand ku li gelek welatan pirsgirêka tiwaletan heta niha hatiye îhmalkirin, li ser rûyê dinê sedî 41 mirov li tiwaletên ne li gor tenduristiyê ne pêdiviya xwe dibînin, bi gotine ke din dema mirov ava qirêj bikar tînin ev yek dibe sedema nexweşiyên cur bi cur û di serî de jî nexweşiya emelê.

Li gor heman rayedarên hin agahiyên din ên li ser tiwaletan:

- Tiwalet ji aliyê ewlehiyê de jî girîng e. Li hin deran dema jin an zarok bi şev ji bo tiwaletê derdikevin derve rastî taciz û tecawizê tên,

- Tiwalet bandorê li perwerdehiyê jî dike. Li hin dibistanan ji ber ku tiwaletên cihê nîn in, keç û kur heman tiwaletê bikar tînin. Û dema keçik digihîjin temenê keçikbûnê ji ber bêtiwaletbûnê dev ji dibistanê ber didin.

- Di navbera 1990-2004'an de 1,2 mîlyon mirovên din bûn xwediyê tiwaletên bi tenduristin. Lê hê jî li mala 2,6 mîlyon mirovî tiwalet nîn e.

- Li gor pisporan her 1 lîrayê ku ji bo tiwaletan bê xerckirin 9 lîra wekî kar vedigere. Mînak li Peruyê di sala 1991'ê de nexweşiya kolera derket û ev bû sedenma xerckirina 800 mîlyon dolarî. Lê bi pereyên biçûk jî dikarin binesaziya tiwaletan a li taxan saz bikin û bi vî awayî dikaribûn pêşî li vê nexweşiyê bigirin.