logo
Piştgiriya
Diyarnameyê bikin
  • Nûçe
  • Nûçeyên Çandî
  • Serbest
  • Hevpeyvîn
  • Çapemenî
  • Berhem
  • Spor
  • Dinya
  • Aborî
  • Ên Din
    • Portreya Mehê
    • Nivîsênkarên Mêvan
    • Xêz
    • Foto-Nûçe
    • Tenduristî
    • Klîba Hefteyê
    • NÎQAŞ
    • Ji Çapemeniya Dinyayê
    • E-pirtuk
    • Covit-19
    • 2024: Hilbijartina-Herêmî
    • 2023 Hilbijartin
    • 2019: Hilbijartina Herêmî
    • 2018-06-24: Hilbijartina Giştî û Serokomarî
    • 2014: Hilbijartina Herêmî
    • 2015-sermawez-pusper: Dîsa Hilbijartina Giştî
    • 2011, Hilbijartin
    • 2010, REFERANDÛM
    • 2009, Hilbijartina Herêmî
    • EURO 2016
    • EURO 2020
    • EURO 2024
    • Kûpaya Cîhanê 2010
    • Kûpaya Cîhanê 2014
    • Kûpaya Cîhanê 2018
    • Kûpaya Cîhanê 2022
Piştgiriya Diyarnameyê bikin
3 ROJ
  1. Çima şanoya kurdî ya Bakur di bin bandora şanoya klasîk de dimîne?
  2. Xelatên ‘Koprude Buluşmalar’ hatin belavkirin
  3. Çîroka jinan 'Li ku dera çîroka xwe me?'
  4. 'Prenses Mumbî' xelata mezin girt
news-details

Almanya de perwerdeyê kurdkî û trajedîyê

Hefteyê verê ney, serokê YMK (Yekitîya mamosteyanê Kurdistanî) Abdulkadir Ulumaskanî facebook de, bi sernuşteyê ”Protest

  • Dîrok: 24/12/2016
  • Beş: Nivîsênkarên Mêvan

HAYDAR DİLJEN

Hefteyê verê ney, serokê YMK (Yekitîya mamosteyanê Kurdistanî) Abdulkadir Ulumaskanî facebook de, bi sernuşteyê ”Protestoyêndo sosret” (ecêb), nuşteyê vila kerd. Mamosta Ulumaskan nuşteyê xo de vano ”şagirdanê mi bi slogananê bi almankî ya, ez û dersa kurdîkî protesto kerde.” Wexto ke mi o nuşte wend, mi xorîyeya trajedîya kurdan zerrîya xo de hewna vêşî  hîs kerd.

Mamoste Ulumaskan, xeylê serrî yo ke Almanya de ciwîyêno û mamostayeya kurdkî keno. Mamostayê ma yo hêja bi kilmey a wina vano:

”Ez çend dibistanan de dersa kurdkî dana. Dibistanê de 80 domanê (gedeyê) kurdan estê, înan ra 12-13 yenê dersa kurdkî. Dersa ma çorşmeyê saet 12 de dest pa kena. Wexto ke ma dersa kurdkî de yê, şagirdê dibistane yê bînî teber de kay kenê. Domanê ke yenê derse vanê ”çirê ê xo rê kay kenê û ma yenê dersa kurdkî, ma ê zî kurdî nîy?” Helbet ez psîkolojîyê domanan fam kena, labirê mesela ay ra girdêrî û xorîyêrî ya. A roje derse dima ez ewnîyaya ke qîr-qîra domanan yena. Ez vijyaya kêberî ver ke ez çi bivîna! 7-8 şagirdê mi bi ziwanê almankî ya qîranê û vane ”Ma kurdkî ra nefret kenê, ma kurdî ra nefret kenê!” Bifikirîyê! Domanê kurdî bi almankî ya ziwanê xo protesto kenê! Ez xo ya şîya. Mi nêzana ke ez se bikera. Mi înan rê çîyê nêva. Çike sûcê domanan nîyo, ê ke ê kerdê o hal may û pîyê înan ê!

Min gore, mesela ne ez a û ne zî domanê. Ez bi heme qehr û qotikê domanan û may û pîyê înan a zî karê xo baş kena. Mesela kişta ziwan û nasnameya sistbîyayîşê may û pîyê domanan ê.

Ez zana, may û pîyê ke qaşo vanê ma welatperwerê û domanê înan şinê na dibistane, ke domanê xo birişnayê dersa kurdî, do na protestoya ecêbe nêbîyayê û ez û ziwanê kurdkî zî ma do do raştê niheqîyêya wina zalime nêyameyê. Ez na protestoya bi mana, hedîyeyê sîyasetê ma ya ziwanî, ke têk şîyo, û may û pîyê ke domananê xo nêrişenê dersa kurdkî kena:”

Mi no nuşteyê mamoste Ulumaskanî wend tepîya, mi meraq kerd û ci ra persî kerdî:

To na mesela dima bi may û pîyê doman, rayedarê dibistane, bi komel û dezgeyanê kurdan yê bînan û bi YMK ya qiseyî kerdî? Ey zî cewabê mi da û va ”Mi bi pêrina qisey kerdî. Mi may û pî zî dawetê kombîyayîşî kerdê. Ke nêrê, ez do yew yew şira keyanê înan.”

 Min go re zî na mesela meselaya asîmlasyondê 90 serran a. Polîtîkaya asîmlasyonî kurdî winî kerdê ke ziwanê xo ra şerm kenê û pa qisey nêkenê û ser o zî vanê ma kurd ê. Kurdeya bê ziwan nêbena. 

Hema-hema welatanê Ewropa pêrune de zî perwerdeyê kurdkî esto. Almanya de çar eyaletan de dersê kurdkî yenê dayene. Nezdîyê milyonê kurdî Almanya de ciwîyênê. Labelê hûmara gedeyanê ke beşdarê dersa kurdkî benê nezdîyê 2000an na. Sebebê nay o tewr gir bêxeyretêya kurdan a. Na bêxeyretêya kurdan ardimê asîmîlasyonî kena. Sebebê hedîseya ecêbe ya ke Mamoste Ulumaskan behs keno zî na ya.

24.12.2016, Yenî Ozgur Polîtîka

Parve Bike

Youtube Me

Rewşen

news

Fîlmên Kurdî

news

Rûpelek ji Geliyê Zîlanê; 'Dîwarê Me Jî Hilweşandin'

news

‘Şerê Meşrûiyetê’ û ‘Bindest Dikarin Biaxivin?’ derketin #podcast #newsong #deng #booktok

news

Rojên dawî yên dengbêj Karapêtê Xaço

news

Li Çemçemalê xelat dan Hunermendên Rojava #podcast #deng #diyarname#nivîs #fire #automobile #xwendin

news

Hogir Berbir: Di govenda nedîtbar de bextê nivîsandî û vîna azad!

news

H. Kovan Baqî: Wekî bombeyek ji balafira hebûnê hatibim avêtin

news

Deham Ebdilfettah: Zilamek û Zimanek

news

diyarname podcast,Pirtûkeke nû '4 Bajar û 45 çîrok' derket #diyarname #deng #fire #podcast

news

Omer Dilsoz: Di kişika zilhêzan de para kurdan çi ye?

news

Newroza Şima Pîroz bo/ Newroza we pîroz be

news

Newroz

news

Hogir Berbir: 4 hunermendên ku di tarîtiyê de dengê Ronahiyê bilind dikin

news

Hogir Berbir: Di Destana Newala Paxir Madenê de Şerê Hêz û Nasnameyê

news

Cemil Oguz: Mebûsên DEM, AKP, CHP ên Amedê çend peyamên bi kurdî belav kirin?

news

Cemil Oguz: Ji pencereya min Ozgu Kaya, Dilan Karaman

news

diyarname podcast #diyarname #film #news #deng #motivation #pirtûkênkurdî

news

Aysegul Kizilkaya: Fermo Seyda

news

Kadîr Stêra: Ziman Dirêjo Hed Nezano

news
Nivîsênkarên Mêvan - Nivîsên Dawî
news
  • 01 01 2023

Hêzên Pêşmerge dê bibin yek?

news
  • 20 12 2022

Metnên ewilî yên kirmanckî

news
  • 08 12 2022

Serpêhatiyên Melê Meşûr

news
  • 24 11 2022

Mala Lîstikê ava

news
  • 10 11 2022

Kurd û perwerdehî

news
  • 17 10 2022

Saqoyê Mehmed Uzun û romana kurdî

Hesabên Diyarnameyê Bişopînin
Nivîsên Nû
news

Ez li sikakên qermiçî direviyam

  • H. Kovan Baqî
news

Taldeyek Bi Sî

  • Kadir Stêra
news

Di klama Hemdîn û Şemdîn de tevna xayîntî, tolhildan û heqiyê

  • Hogir Berbir
news

Pelekî Mizawir

  • Mesûd Qeya
news

Kerbelaya ve-gotinê

  • H. Kovan Baqî
news

Nifşê ‘palê pûşî’

  • Omer Dilsoz
news

Newroza li Bonnê yan a Frankfurtê?

  • Zekî OZMEN
news

Kîlotê Mor

  • Dilşêr Bêwar
news

Di Destana Newala Paxir Madenê de Şerê Hêz û Nasnameyê

  • Hogir Berbir
news

Mebûsên DEM, AKP, CHP ên Amedê çend peyamên bi kurdî belav kirin?

  • Cemil Oguz
news

Xwîna keviran diherike li sikakên Kobanî

  • H. Kovan Baqî
news

4 hunermendên ku di tarîtiyê de dengê Ronahiyê bilind dikin

  • Hogir Berbir
news

Pisîka Sorbelek

  • Dilşêr Bêwar
news

Ji Heredotes çend gotinên li ser Medan

  • Kazim Polat
news

Em bi anekdotan li meseleyê binêrin

  • Cemil Oguz
Ev jî hene
ad

Kampên li Başûr tên girtin, şengalî vedigerin warên xwe

ad

Amediyan jî daxwaza faturaya bi kurdî kir

ad

Eurovision ligel temaşevanan li dar dikeve

ad

Îdlîb, Heştî Şabî û êrîşa li ber derî

ad

'Melayê Cirîzî: Şairê eşq û estetîkê'

ad

Çîroka jineke kurd: Îran Xanim

Kategorî
  • Nûçe
  • Nûçeyên Çandî
  • Serbest
  • Hevpeyvîn
  • Çapemenî
  • Berhem
  • Spor
  • Dinya
  • Aborî
  • Foto-Nûçe
  • Xêz
  • Portreya Mehê
  • Tenduristî
  • Klîba Hefteyê
3 Roj
news

Çima şanoya kurdî ya Bakur di bin bandora şanoya klasîk de dimîne?

  • 18 04 2026
news

Xelatên ‘Koprude Buluşmalar’ hatin belavkirin

  • 18 04 2026
news

Çîroka jinan 'Li ku dera çîroka xwe me?'

  • 18 04 2026
news

'Prenses Mumbî' xelata mezin girt

  • 19 04 2026

Diyarname

  • Derbarê Diyarnameyê de
  • Têkilî / Contact / İletişim

Nivîskar

  • Aynur Aras
  • Aytenxan
  • yeqîn h.
  • Bedran DERE
  • Cemil Oguz
  • Cemîl Andok
  • Çorê ARDA
  • Dilşêr Bêwar
  • H. Kovan Baqî
  • Helîm YÛSIV
  • Hogir Berbir
  • Kazim Polat
  • Kadir Stêra
  • Mîrza Ronî
  • Nûdem Hezex
  • Omer Dilsoz
  • Welat Dilken
  • Veysel Vesek

Beş

    • Nûçe
    • Nûçeyên Çandî
    • Serbest
    • Hevpeyvîn
    • Çapemenî
    • Berhem
    • Spor
    • Dinya
    • Aborî
    • Portreya Mehê
    • Nivîsênkarên Mêvan
    • Foto-Nûçe
    • Foto-Nûçe
    • Tenduristî
    • Klîba Hefteyê
    • NÎQAŞ
    • Ji Çapemeniya Dinyayê
    • E-pirtuk
    • Covit-19
    • 2024: Hilbijartina-Herêmî
    • 2023 Hilbijartin
    • 2019: Hilbijartina Herêmî
    • 2018-06-24: Hilbijartina Giştî û Serokomarî
    • 2014: Hilbijartina Herêmî

Copyright © 2005-2026 Diyarname