Bûbê Eser
Demekê malpera Diyarnemeyê (1) mesela nivîskar û weşengêran vekirî bû, lê ew zû bi dawî hat. Min dixwest ku xwediyê çend weşanxaneyan jî dîtinên xwe bigotina ku me zanîba gelo şaşî di ku de ye. Loma jî ew munaqeşeya delal bê encam çû. Çima gelo weşangêran jî dîtinên xwe negotin?
Pişt re li ser pirtûkên zarokan, kêmbûn û bihabûna wan jî hin nivîs derketin. Cara ewil nivîsek birêz Cemil Oguz bi serenavê “Weşanxaneyên kurdan ji bo zarokên kurdan çi dikin?” (2) hate weşandin. Lê xuya ye vê bala kesî ew qasî neqişand. Loma birêz Cemil careke din bi sernivîseke din; “Bi vî awayî dê çawa zarokên me bixwînin?” (3) weşand. Hûn ya rastî bixwazin her du nivîs jî gelekî balkêş bûn. Loma divê mirov li ser raweste ku mirov encameke çawa ji bo pirtûkên zarokan derxe, bisekinin.
Tim tê û hatiye gotin ku “zarok hebûna me ne, zarok pêşeroja me ne”. Baş e zarokên bi çanda xwe nejîn, zarokên ku bi zimanê xwe nizanibin, zarokên bi adet û toreyên gelê xwe mezin nebin ew zarok wê çawa bibin pêşeroja me? Ew zarok wê çawa bibin hebûna me? Gelo ev kêmanî ya wan e? Na tu kêmaniyan zarokan tune ne. Kêmanî ya me nivîskar û weşangêran in. Eger pirtûkên zarokan neyên nivîsandin û weşandin wê zarokên me bi kîjan çandê mezin bibin, wê çi kulturê fêr bibin. Eger zorak hebûna me bin. Pêwîst em jî li hebûnên xwe xwedî derkevin. Divê em û hebûnên xwe ji hev dûr nekevin. Gelo heta niha me çiqas qîmet daye hebûn û pêşeroja xwe?
Hûn ya rastî bixwazin em bi xwe gelek hêjayiyên xwe bi destên xwe dikujin. Em dibêjin, zimanê me qedexe ye, lê dema ku hin derfet dikevin destên me jî, em wê weke tê xwestin bi kar nîn. Gelek ji nivîskarên me bi tirkî dinivîsînin. Gelek ji wan jî li gor gotinên wan “Nikarin xwe bi zamanê xwe îfade bikin” Ma gelo ev rast e. Çima em zimanên biyaniyan fêr dibin bi wan diaxifin û bi wan “xwe îfade dikin”, çima em nikarin zimanê xwe yê dayikê fêr bibin? Ji ber ku zimanê tirkî ketiye xwîna gelek rewşenbîrên me loma nikarin dev jê berdin. Dema halê me ev be, gelo em çawa bikaribin, li hebûn û pêşeroja xwe yanî li zarokan xwedî derkevin. Em ê çawa bikaribin ji bo wan xwe biwestînin û pirtûkan ji bo wan jî amade bikin?
Di wir de û li gor baweriya min; du nokteyên esasî hene.
Yek: Divê nivîskarên me yên kurd ku pirtûkên zarokan bi tirkî dinivîsînin û didin weşandin, bila dev ji vê yekê berdin û dest bi kurdî nivîsandina pirtûkên ji bo zarokan bikin.
Dudo; Divê weşanxanên me jî êdî dest bavêjin pirtûkên zarokan, wan bidin weşandin da ku zarok jî fêrî xwendina bi zimanê xwe bibin.
Eger pirtûkên zarokan bi kurdî tune bin, yanî tu nivîskarên kurd nenivîsandibin jî divê weşanxane pirtûkên zarokan yên bi zimanên din wergerînin kurdî û wan pêşkêşî hebûna xwe, pêşeroja xwe ango zarokan bikin. Eger vê nekin ma gelo karên wan çi ye? Divê êdî weşanxaneyên me jî berpirsiyarê bigrin û ew jî êdî hinekî destên xwe têxin bin kevir da ku ev kar jî bibe. Ya na em ê bê hebûn û pêşeroja bimînin.
bubeser@hotmail.com
***
1- Ji bo xwendina nivîsên di çarçoveya nîqaşê de hûn dikarin li beşa NÎQAŞ’ê ya Diyarnameyê binêrin.
2- Ji bo nivîsa: “Weşanxaneyên kurdan ji bo zarokên kurdan çi dikin?”
3- Ji bo nivîsa: “Bi vî awayî dê çawa zarokên me bixwînin?”
***
Nivîsên Bûbê Eser ên ku di Diyarnameyê de hatine weşandin:
- Bûbê Eser: Eger weşanger hemû zerar dikin çawa ew qas berheman çap dikin?


