logo
Piştgiriya
Diyarnameyê bikin
  • Nûçe
  • Nûçeyên Çandî
  • Serbest
  • Hevpeyvîn
  • Çapemenî
  • Berhem
  • Spor
  • Dinya
  • Aborî
  • Ên Din
    • Portreya Mehê
    • Nivîsênkarên Mêvan
    • Xêz
    • Foto-Nûçe
    • Tenduristî
    • Klîba Hefteyê
    • NÎQAŞ
    • Ji Çapemeniya Dinyayê
    • E-pirtuk
    • Covit-19
    • 2024: Hilbijartina-Herêmî
    • 2023 Hilbijartin
    • 2019: Hilbijartina Herêmî
    • 2018-06-24: Hilbijartina Giştî û Serokomarî
    • 2014: Hilbijartina Herêmî
    • 2015-sermawez-pusper: Dîsa Hilbijartina Giştî
    • 2011, Hilbijartin
    • 2010, REFERANDÛM
    • 2009, Hilbijartina Herêmî
    • EURO 2016
    • EURO 2020
    • EURO 2024
    • Kûpaya Cîhanê 2010
    • Kûpaya Cîhanê 2014
    • Kûpaya Cîhanê 2018
    • Kûpaya Cîhanê 2022
Piştgiriya Diyarnameyê bikin
3 ROJ
  1. Sempozyûma Zimanê Kurdî: Li ser 'Li Kurdistanê rewşa zimanê kurdî û perwerdehiya bi kurdî' li dar dikeve
  2. Bi kurdî kanaleke nû: 'Nûçe TV' dest bi weşanê dike
  3. ‘Şeva Çîrok' û 'Şeva Helbestan’ li dar dikeve
  4. Li ser kurdî ji 5 wezaretên Tirkiyeyê pirs hatin kirin
  5. Dengbêj li ber Ulu Camiyê bûn
news-details

Ji Arjen Arî 'Çil çarin'

Pirtûkeke din a helbestan a Arjen Arî derket: "Çil Çarîn." "Çil Çarîn" bi du alfabeyan hatiye çapkirin.

  • Dîrok: 30/12/2008
  • Beş: Berhem

 

Diyarname
Pirtûkeke din a helbestan a Arjen Arî derket: "Çil Çarîn." "Çil Çarîn" bi du alfabeyan hatiye çapkirin.

Îsal pêşî pirtûkan helbestan a Arjen Arî bi navê "Şêrgele" ji Weşanên Avestayê derketibû. Berî ku sal temam bibe niha pirtûkeke wî ya nû derket pêşberî xwendevanan: "Çil çarin".
Pirtûk ji Weşanên Enstîtuya Kurdî ya Amedê derketiye û bi du alfabeyan, bi alfabeyên Latîn û Erebî hatiye çapkirin.

Ev dîwan nivîskarê malpera me helbestvan Arjen Arî ji pêşgotineke dirêj di der barê serboriya çarînê de û 40 + 14 çarînan pêk tê.

Her çarîneke di pirtûkê de wekî çavkanî xwe dispêre gotineke/biwêjeke pêşiyan û wê gotiné/biwêjê bi servezêdekirinekê didarizîne.
Zimanê Arî yê helbestî, yê kûrwate xwe di çarînan de nîşan daye û têrçarîran pêşkêş dike.

Helbestvan Arî ji bo pirtûkê pêşekeke dirêji li ser çarînê nivîsandiye. Arî dibêje, "Çarîn, bi navê xwe yê din rubaî, wekî şêweyeke şiîra dîwanê, şêweya  peyv di hev de û hindik, rista herî qayim û tebût, ahenga herî lîrî û neyî, awaza herî lihevker, hizra herî kûr û berfireh, têramandina herî bi hiş, dilînên herî dawerivandî bi yekahengî bi hev ve dike û bi  çar ristan dibe perwazê deriyê dinyayeke hundirîn, ku mirov her û her dixwaze wê bike xewletgeha xwe" ye û van bi ser de lê zêde dike: "Û jixwe; her tişt weke peyva ewil a ku diniqûte beyara dil û pê re pe rê her bêje weke gulên berbiro vedibin, dest pê dike.
Her destpêk encama serencamekê, pêngava gaveke nû ye.
Mîna rûyê gula berbiro, rûyê helbestkar jî ber bi aso û bergehên nû ve ye. Ev liv û tevger lêgerîna biservebûn, berbixweveanîn û zevtkirina nûjeniyê ye."

Yek ji taybetiya pirtûkê jî dualfabebûna wê ye. Li ser vê çimaya vê yekê helbestvan Arjen Arî ji bo me wisa got: "Ji bo hembêzkirina helbestê, ji bo ku her du alî bikirin jê sûde."
Arî di vî warî fikra xwe bi van gotinan tîne ziman: "Heta biryara siyasî ji bo yekalfabeyê hebe, bi ya min heta derfet hebe berhem bi her du alfabeyan bin dê baş be û her du alî dê bikaribin hev binasin."
Arî li ser vê mînakeka "Li başûr haya soranan qet ji edebiya kurmanci nîn e" û wisa dibêje.: "Dema berhema Helîm Yûsiv werdigerînin tîpên erebî eceb dibînin,  wisa jê hez dikin. Mînak di Festîvala Gelawêjê de
biraderekî li ser berhemên Mehmed Uzun lêkolîn kiribû, beşdaran bi baldarî guhdarî dikirin, gelek kêfxweş bûbûn."


Arjen Arî kî ye?
Nivîskarê me Arjen Arî di sala 1956'an de, li herêma Omeriya, li gundê Çalê hatiye dinyayê. Di sala 1979'an de Enstîtuya Perwerdeyî ya Diyarbekrê Beşa Zimanê Tirkî qedandiye.
Arî, di sala 1976'an de li Nisêbînê ji ber belavkirina belavokekê tê girtin û polîs dest datînîn ser şîrên wî yên bi tirkî û kurdî. Piştî bi hefteyekê wî ber didin lê helbestên wî hê jhi di mexzena Dadgeha Nisêbînê de girtî ne.
Di gel, ku wekî cara pêşîn di kovara Tîrêjê de helbestên wî weşiyan tê zanîn jî rastî ev e: Helbesta wî ya pêşîn di belavokeke ku li herêma Mêrdînê hate belavkirin de weşiya. Ew helbest ji sê malikan/beytan pêk dihat û malikek jê ev bû: Du mirin kirin mahne, rakirin ling Nisêbînê/Xewa sibê bela kirin, avêtin nav tirs û xwînê.
Nivîskar û helbestvan Arjen Arî di sala 1992'yê li navçeya Nisêbînê li ber deriyê mala xwe rastî êrîşeke çekdarî tê û bi birîndarî radikin Nexweşxaneya Zanîngeha Dîcleyê. Arî ji wê rojê de li Amedê dijî. Her wiha her roja şemî nivîsa xwe ya nû pêşkêşî xwendevanên Diyarnameyê dike û di heman demê de di Azadiya Welat de qunciknivîskarî dike.

Berhemên wî
Ramûsan min veşartin li geliyekî, Şi‘r, Avesta, 2000
Ev çiya rûspî ne, Şi‘r, Avesta, 2002
Destana Kawa, Weşanên Elma, 2003
Eroûtîka,Weşanên Lîs, Şi‘r, 2006
Bakûrê Helbestê / Antolojiya Helbesta Bakûr, Weşanên Yekîtiya Nivîskarên Kurd-Duhok, 2008
Şêrgele, Şi‘r, Avesta, 2008

***

Bi şertê nîşandayîna çavkaniyê her kes dikare nûçe, nivîs û fotoyên Diyarnameyê bikar bîne. Bêyî nîşandayîna çavkaniyê bikaranîna nûçe, nivîs û fotoyên Diyarnameyê qedexe ye.

 

Parve Bike

Youtube Me

4 FERHENGÎ: 2 zazakî, 2 kurmancî

news

Ji "BIKENIN, Dinya pûç û va ye" hin pêkenok

news

Helîm Yûsiv: Ji bo Ehmedê Huseynî

news

Rojên Pirtûkan û pirsa min

news

Çend kedkarên kurdî ku ji 30 salan zêdetir e kedê didin kurdî

news

Kedkarekî kurdî: Îhsan Colemêrgî

news

Fîlmên Kurdî

news

Rûpelek ji Geliyê Zîlanê; 'Dîwarê Me Jî Hilweşandin'

news

‘Şerê Meşrûiyetê’ û ‘Bindest Dikarin Biaxivin?’ derketin #podcast #newsong #deng #booktok

news

Rojên dawî yên dengbêj Karapêtê Xaço

news

Li Çemçemalê xelat dan Hunermendên Rojava #podcast #deng #diyarname#nivîs #fire #automobile #xwendin

news

Hogir Berbir: Di govenda nedîtbar de bextê nivîsandî û vîna azad!

news

H. Kovan Baqî: Wekî bombeyek ji balafira hebûnê hatibim avêtin

news

Deham Ebdilfettah: Zilamek û Zimanek

news

diyarname podcast,Pirtûkeke nû '4 Bajar û 45 çîrok' derket #diyarname #deng #fire #podcast

news

Omer Dilsoz: Di kişika zilhêzan de para kurdan çi ye?

news

Newroza Şima Pîroz bo/ Newroza we pîroz be

news

Newroz

news

Hogir Berbir: 4 hunermendên ku di tarîtiyê de dengê Ronahiyê bilind dikin

news

Hogir Berbir: Di Destana Newala Paxir Madenê de Şerê Hêz û Nasnameyê

news
Berhem - Nivîsên Dawî
news
  • 11 05 2026

Bi awayo hîrakerde, Ferhengê zazakî-tirkî veciya

news
  • 15 04 2026

Pirtûkek helbestan ‘Kokteylek Seba Ez û Hûn Wiha’ derket

news
  • 07 04 2026

Hîkayey 40 sere, 'Raywanîya Çekuyanê Mi' veciya

news
  • 05 04 2026

Dîwaneke nû 'Mizgîna Azadî' derket

news
  • 23 03 2026

Pirtûkeke nû '4 Bajar û 45 çîrok' derket

news
  • 17 02 2026

‘Şerê Meşrûiyetê’ û ‘Bindest Dikarin Biaxivin?’ derketin

Hesabên Diyarnameyê Bişopînin
Nivîsên Nû
news

Bedena însên soleke teng e di lingê ûjdên de

  • H. Kovan Baqî
news

Ewrên Serhişk

  • Dilşêr Bêwar
news

Amedspor, kurd, futbol û tiştên din

  • Omer Dilsoz
news

Destana Mîrê Kela Aşîta û Mîregên Koran

  • Hogir Berbir
news

Li Cizîrê erezyona zimên

  • Zekî OZMEN
news

Çavdêrî

  • Dilşêr Bêwar
news

Ji bo Ehmedê Huseynî

  • Helîm YÛSIV
news

Ziman bi tirkî, nav bi kurdî; qilopiloyên kurdan

  • Cemil Oguz
news

Ez li sikakên qermiçî direviyam

  • H. Kovan Baqî
news

Taldeyek Bi Sî

  • Kadir Stêra
news

Di klama Hemdîn û Şemdîn de tevna xayîntî, tolhildan û heqiyê

  • Hogir Berbir
news

Pelekî Mizawir

  • Mesûd Qeya
news

Kerbelaya ve-gotinê

  • H. Kovan Baqî
news

Nifşê ‘palê pûşî’

  • Omer Dilsoz
news

Newroza li Bonnê yan a Frankfurtê?

  • Zekî OZMEN
Ev jî hene
ad

Xelata Rûmetê ji bo Ehmed Huseynî

ad

Albumeke bi giraniya tonekê!

ad

Gladyator dîsa tê

ad

Sakik: AKP ji bo mebûsek bigire dibe ku xwînê birijîne

ad

Bi sedan bûk û zava bi yek carî de zewicîn

ad

Fûara Pirtûkan a Çukurovayê dest pê kir

Kategorî
  • Nûçe
  • Nûçeyên Çandî
  • Serbest
  • Hevpeyvîn
  • Çapemenî
  • Berhem
  • Spor
  • Dinya
  • Aborî
  • Foto-Nûçe
  • Xêz
  • Portreya Mehê
  • Tenduristî
  • Klîba Hefteyê
3 Roj
news

Sempozyûma Zimanê Kurdî: Li ser 'Li Kurdistanê rewşa zimanê kurdî û perwerdehiya bi kurdî' li dar dikeve

  • 13 05 2026
news

Bi kurdî kanaleke nû: 'Nûçe TV' dest bi weşanê dike

  • 13 05 2026
news

‘Şeva Çîrok' û 'Şeva Helbestan’ li dar dikeve

  • 13 05 2026
news

Li ser kurdî ji 5 wezaretên Tirkiyeyê pirs hatin kirin

  • 13 05 2026

Diyarname

  • Derbarê Diyarnameyê de
  • Têkilî / Contact / İletişim

Nivîskar

  • Aynur Aras
  • Aytenxan
  • yeqîn h.
  • Bedran DERE
  • Cemil Oguz
  • Cemîl Andok
  • Çorê ARDA
  • Dilşêr Bêwar
  • H. Kovan Baqî
  • Helîm YÛSIV
  • Hogir Berbir
  • Kazim Polat
  • Kadir Stêra
  • Mîrza Ronî
  • Nûdem Hezex
  • Omer Dilsoz
  • Welat Dilken
  • Veysel Vesek

Beş

    • Nûçe
    • Nûçeyên Çandî
    • Serbest
    • Hevpeyvîn
    • Çapemenî
    • Berhem
    • Spor
    • Dinya
    • Aborî
    • Portreya Mehê
    • Nivîsênkarên Mêvan
    • Foto-Nûçe
    • Foto-Nûçe
    • Tenduristî
    • Klîba Hefteyê
    • NÎQAŞ
    • Ji Çapemeniya Dinyayê
    • E-pirtuk
    • Covit-19
    • 2024: Hilbijartina-Herêmî
    • 2023 Hilbijartin
    • 2019: Hilbijartina Herêmî
    • 2018-06-24: Hilbijartina Giştî û Serokomarî
    • 2014: Hilbijartina Herêmî

Copyright © 2005-2026 Diyarname