Cemil OGUZ
Çend kes li klîbên kurdî guhdarî dikin? Di vê serdema ku kanalên dîjîtal yên ji bo muzîkê zêde bûne de rewşa yên bi kurdî çi ye? Me vê carê xwest berê xwe bidin wan û binêrin ka klîbên hunermendên kurd çiqas hatine temaşekirin.
Ji bo em li bersiva pirsa xwe bigiren me berê xwe da kanalên Youtube... Hat dîtin ku di vê serdemê de yên xelkê bi mîlyaran car têne temaşekirin. Em pêşî ji wan çend mînakan bidin û derbasî yên kurdî bibin.
PYS, SHAKIRA, BEYONCE
Ji yên biyanî mînak strana PYS "Gangnam Style" ji aliyê 3.870 mîlyar kesî ve hatiye temaşekirin û bi ser 5 mîlyon kesî de lê şirove kirine.
Mînak strana Shakira "Waka Waka" ku ji bo Kûpaya Cîhanê ya 2010'an a li Afrîkayê li dar ket çêkiribû 2,652 mîlyar car hatiye temaşekirin û mîlyonek kesî jî şirove kiriye. Her wiha Shakira bi "La La La" jî dikeve nava vê nûçeya me ku ev strana wê jî mîlyarek û 137 mîlyon car hatiye temaşekirin û 256 hezarî zêdetir kesî jî şirove kiriye. (https://www.youtube.com/watch?v=7-7knsP2n5w)
"Halo" ya Beyonce ji aliyê mîlyarek û 89 mîlyon kesî ve hatiye temaşekirin. (https://www.youtube.com/watch?v=bnVUHWCynig)
Yên negihîştine mîlyarî lê bi sed mîlyonan car hatine temaşevan jî hene; wekî Michael Jackson, Spice Girl, U2, Jennifer Lopez û hwd.
KLÎBA KURDÎ YA 127 MÎLYON CAR HATIYE TEMAŞEKIRIN
Di serdema ku yên xelkê bi sed mîlyonan car, bi mîlyaran car hatine temaşekirin de di yên kurdan de me tenê yek peyda kir ku ji aliyê 100 mîlyon carî zêdetir hatiye temaşekirin: "Kurdish Mashup" a Halîl Festî & Îbocan Sarigul.
Berî em kîteyan bidin em hin agahiyan rêz bikin: Me klîbên ku bi ser 5 mîlyon carî re hatine temaşekirin xistin vê nûçeyê û lîsteya li jêr. Hunermendên bi eslê xwe kurd lê bi zimanên biyanî strane û gelek û gelek hatine temaşekirin hene lê me ew negirtin nav vê nûçeyê. Wan tenê yek bi kurdî strabe jî me negirt nav vir. Bo mînak "Şemamê" ya Îbrahîm Tatlises 75 mîlyon car hatiye temaşekirin. Wekî vê hene, neketine nava vê nûçeyê.
MÎNAKA PERWER, XEMGÎN Û ARÎÇ
Dîsa mînaka Şivan Perwer, Xelîl Xemgîn, Nîzamettîn Arîç û hinên wekî wan hene ku bi dehan salan in kedê didin, me ew nexistin nav vê lîsteyê. Eşkere ye yê van hunermendan jî heta niha gelek stranên wan ji aliyê mîlyonan ve hatine temaşekirin, lê ji ber bela wela bûne (van salên dawî wan jî kanalên taybet vekirin) nediyar e ka kîjan çiqas hatiye temaşekirin.
KURDISH MAHSUP LI PÊŞ IN
Di encama lêkolînê de derket holê ku herî populer, yên herî temaşevanan dikişînin "Kurdish Mashup" in. Ji aliyê qelîteya muzîkê ve, ji aliyê vegotina wan ve probleman di nava xwe de dihebînin. Lê em vê nirxandinê ji bo rexngirên muzîkê dihêlin û em bi delîl diyar dikin ku herî zêde li klîbên wan hatine temaşekirin. Tenê di vê beşê de klîb gihîştine 100 mîlyon temaşevanan.
FESLÎ Û SARIGUL LI PÊŞ IN
Di vê "Kurdish Mashup"ê de du kes hene, navên wan Halîl Feslî û Îbocan Sarigul e. Bi navê "Kurdish Mashup" par tiştek çêkirine. Klîbek ji bo wê kişandine û heta niha ji 126 mîlyonî zêdetir car hatiye temaşekirin. Bi vê yekê ew di nav nûçeya me de di rêza yekemîn de cih digirin. Di vê beşê de cihê Rojbîn Kizil û Fehîmeyê jî gelek muhîm e. Klîba wan a yekemîn "Kurdish Mashup" ji aliyê 42 mîlyon kesî ve hatiye temaşekirin ku di rêzên pêşî de cih digirin. Li gor me diyar kir serê pêşî van her du ciwanan cureya "Kurdish Mashup"ê daye dest pê kirin. Ji kesên "Kurdish Mashup" saz kirine cudatir Rojbîn Kizil û Fehîme bi klîba xwe ya duyemîn jî ketine rêzên pêşîn, ji ber ku "Kurdish Mashup 2"ya wan jî 25 mîlyon car hatiye temaşekirin. Ji bo Rojbîn Kizilê em notek din jî datînin vir: Klîba strana wê "Lawo Dîno" ku wê bi xwe nivîsandiye û xwendiye gihîştiye 8 mîlyon temaşevanî.
Di "Kurdish Mashup"an de Arî Jan bi 16,8 mîlyon ketiye nav rêzê.
DU MÎNAK OMER SILÊMAN Û BERDAN MARDÎNÎ
Omer Silêman (bi îngiliziya wî "Omar Souleyman" nivîsiye) heye. Ji gundê Tel Temir a Serê Kaniyê ye. Di sala 1966'an de hatiye dinê. Klîbên wî li nav youtube difirin. Klîba ku ji bo strana "Wernê Wernê" çêkiriye heta niha 79 mîlyon car hatiye temaşekirin. Bi vê rêjeyê di nav lîsteya me de ew ketiye rêza diduyan. (Ev e ew klîb: https://www.youtube.com/watch?v=lVlgMEFu1PI)
Û Berdan Mardînî. Mardînî ji Mêrdînê ye, bi tirkî û kurdî distrê lê ji ber bernameyê wî ya li TRTKurdî ku bi kurdî çêdike li nav beşek kurdan wekî hunermendekî kurd tê hesibandin. Me ew jî girt nav lîsteyê û ew bi strana "Nesrînê" bi 42,9 mîlyon temaşevanî ketiye nava rêzên pêşîn.
MEM ARARAT CIHEK MUHÎM DIGIRE
Ji hunermendan Mem Ararat cihek muhîm digire ji ber ku xala yekem bi strana "Xaçirêk" ku 17 mîlyon (https://www.youtube.com/watch?v=HDj1kOUaN1Q) car hatiye temaşekirin cihê xwe di rêzên pêşîn a lîsteyê de girtiye. Xala din jî tekane kes e ku bi 4 stranên xwe di vê lîsteyê de cih girtiye. Ji bilî "Xaçirek" bi 3 stranên din jî bendava me ya "5 mîlyon"î derbas kiriye: "Evîn" (8.7 mîlyon), "Xatir Xwestin "(5,9 mîlyon), "Girê Sîra" (5,2 mîlyon)...
HUNERGEHA WELAT
Em paragrafek jî ji bo Hunergeha Welat vekin: Hunergeha Welat ku li Rojava kar dike ev du sal in her klîba wan deng vedide, balê dikişîne. Ew bi klîba “Şervano” ketine nava vê lîsteyê, lê em dixwazin balê bikişînin ser “Nazê Nêrgiza Hewşê” (https://www.youtube.com/watch?v=ytsUbEqIPJo) jî. Ev klîb ligel ku îsal di 23’yê gulanê de hatiye weşandin jî heta niha 4.2 mîlyon car hatiye temaşekirin. Klîbên din hemû bi ser salekê re ne ku hatine weşandin lê ev klîb hê di 6 mehan de gihîştiye bendava sînorê me, loma ketiye vir. Ger em parvekirinên vê klîbê li cihên din ên bêyî destûr hatine weşandin jî lê bikin sînor zêdetir derbas dike.
KANALÊN ZAROKAN Li vir em du agahiyan jî li ser kanalên tv yên zarokan bidin. Ew jî balê dikişînin. Ji Pêlîstang TV strana "Were Were Canê" 29 mîlyon car, ji Zarok TV strana "Kîvroşkê" 5,3 mîlyon car hatiye temaşekirin. Bi xêr û gunehên xwe me lîste amade kir û em pêşkêşî we dikin.

Pêşî Rojbîn Kizil û Fehîme "Kurdish Mashup" daye dest pê kirin û ev pêl belav bûye.
Lîsteya klîbên kurdî ên ku herî zêde hatine temaşekirin:
- Halîl Festî & Îbocan Sarigul, "Kurdish Mashup": 127 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=G14XK7DMi0Y
- Omer Silêman "Wernî Wernî": 79 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=lVlgMEFu1PI
- Sê Bira, "Canê": 75.6 mîlyon https://www.youtube.com/watch?v=yvciRW_EIac&feature=youtu.be
https://www.youtube.com/watch?v=9SJC5NMbVQ8
- Xecê Herdem, "Çavken": 42 mîlyon (Wekî notek gelek klibên Herdem hene ku zêde hatine temaşekirin) https://www.youtube.com/watch?v=QF-e-R8UPFg&feature=emb_logo
https://www.youtube.com/watch?v=vWX9xhcDr94
- Hozan Dîno, "Oy Yarê": 29 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=qOHv6mCAflc&feature=youtu.be
- Rojbîn Kizil & Fehîme "Kurdish Mashup 2": 25,9 mîlyonhttps://www.youtube.com/watch?v=ImnWrDq-zO4
- Şiyar û Dijwar, "Dilê Rezîl"; 24 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=2TMO1HyPFEM
- Tekîn Bozkurd, "Lore": 20,9 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=WfsZUcOVeUQ
- Marya Hawramî, "Dlakam": 22.7 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=r2kuc3JO-L8
- Mem Ararat / Xaçirêk: 17 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=HDj1kOUaN1Q
- Arî Jan - Mashup ft. Nirmeen: 16.8 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=T4f7LRXCwWs
- Hardî Salamî, "Parî" : 14.4 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=zNWf0ItRXbw
- Karwan Kamil & Dashni Morad, "Binaz": 13.6 mîlyon https://www.youtube.com/watch?v=Ff49SXGBsaY&feature=youtu.be
https://www.youtube.com/watch?v=2gfUuYHzORY
- Ciwan Haco & Hulya Avşar, "Esmer": 11,4 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=bw1UzyRoIQ4
- Komsay, 'Em Katet Bash': 10 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=pSHSKcIo-Wo
- Betul Barkin & Ali Kayir, "Kurdish Mashup": 9,7 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=TmbhxuSNLpw
- Enes Kaçmaz&Recep Suslu, "Kurdish Mashup": 9,1 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=2y271XtIejY
- Shahram Sardar, "Bo Toray": 8,6 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=oaQ7VWmzo74
- Mem Ararat, "Evîn": 8.7 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=qakFkdGY2AU
- Nevzat Çiftçi & Sofî Omer. "Govend": 8,4 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=Y9My9cU7T2Y
- Ugur Çoban, Yeliz Çoban, "Kurdish Mashup": 8,1 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=S_wGRg88rxs
- Rojbîn Kizil, "lawo Dîno": 8 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=XgBfkZeGaRo
- Handi Salami, "Lem Bbura": 8 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=9MM2-_1Hts8
- Chopy, "De Bêro": 7.7 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=N_9PN_Iy7ZA
- Mahabad Mijabad, "Wal lê lê": 7,3 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=6ES5hK2RJN0
- Xecê, "Xezal" (Li ser kanala SesMedia): 7,1 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=-9oy6Q6Cx_8
- Hunergeha Welat, "Şervano" (Li ser kanala Art Recordsê): 6,7 mîlyon (Heman klîb li ser kanala Hunergeha Welat jî 3,6 mîlyonî caran hatiye temaşekirin)
https://www.youtube.com/watch?v=_QZkWVCk9Zs
- Rewşan Çelîker, "Lo Berde": 6.5 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=qED9s2sa19Y
- Gonul Dîlan, "Kurdî Mashup": 6,4 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=S4vOpaMjxpk
- Diyar, "Tîna Rojê": 5.9 (Strana ku Diyar ji bo hilbijartina HDP'ê çêkiribû 7.9 mîlyon car hatiye temaşekirin, me ew nexist lîsteyê) https://www.youtube.com/watch?v=cT6cx2iqnek
https://www.youtube.com/watch?v=A1gp3NHWtyg
- Mem Ararat, "Xatir Xwestin": 5,9 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=WAc929QE5Hk
- Hardî Salamî, "Dana ba Dana": 5.9 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=FxxDGYBpm6Q
- Hunermend Dilyar: 5.3 mîlyon https://www.youtube.com/watch?v=AX220ueImik&fbclid=IwAR32j-nZODvnXP5BUtECjezPVeqmqET5SFpD3P92qQysfliisyEDj7oOvnA
https://www.youtube.com/watch?v=w7xmI20LnHg
- Mehmet Atli, "Pêşiya Malê"; 5,1 mîlyon
https://www.youtube.com/watch?v=HAhueW3XhNE
- Aynur Dogan, "Qumrikê": 5,1 mîlyon.
https://www.youtube.com/watch?v=QvGQxCclSpM
TÊBINÎ: Ger yên ku me nedîtibin hebin û em bêne agahdar kirin emê lê zêde bikin.
Bi şertê nîşandayîna çavkaniyê her kes dikare nûçe, nivîs û fotoyên Diyarnameyê bikar bîne. Bêyî nîşandayîna çavkaniyê bikaranîna nûçe, nivîs û fotoyên Diyarnameyê qedexe ye.
***



