Kazim Polat

Ji bo guhdarîkirinê:

Ez hatibûm; piştî sî salan, cara yekem bû min pêl vê axê kiribû û ez li ser lingên xwe sekinî bûm, erd û ezman, zevî û girên bi çendek darên giwîj û hermî, çiyayên dûr ên serî bi berf li dora min çarx dibûn û dilê min, girpegirp bêrawêst lê dida, mîna yekî/ê ku yarê/a xwe winda bike û bi salan jê dûr ketibe û rojekê ji nişke ve ji quncikek ew yar derketibe… li hemberî wî/we, rû bi rû, çav bi çav bibe… A min jî, dema ez li hemberê van çiyan, van geliyan bê hilm, cemidî sekinibûm yê nesekinî dilê min bû, bêrawest dikira girpegirp.

Min zanîbû bi axê her tişt dibe û çêdibe. Hemû mîneral hemû protein, çi bo jiyanê hewce ye di axê de dibe. Çi di axê de heye di bedena min de jî heye. Ax bi xwe welat e, welat ax e. Ax zevî ye, çiya ye, banî ye û çem e.
Lê hêsiyata min bi axê ve ji vê yekê nedihat; tiştek din bû ya min…
Vê axê, vî erdî ez dikişandim nava xwe. Min digot ez ji wê axê hatim divê herim wê axê. Min got, na ezê herim, ezê vegerim; her çiqas derdora min, dadên ku azadiya min tehdîd dikirin dan pêş min, min biryara xwe dabû. Min got, “Ew dadên ku li hemberî min hatin vekirin divê di demê de peritiya bin; ez û bi şansê xwe.” Bi wî awayî piştî penenaberiya min a diwazdeh salan ji Ewropaya xopan a tu çar xwîna min lê nekelibû veqetiyam; ber bi cihê herdem min xeyal kiribû ve bi rê ketibûm. 
Ez şeş salî bûm mal û malbata min ji vê erdê, ji van çiyan û geliyan koç kiribû. Erd û bax û baxçe û xanî firotibûn; paş xwe nenêribûn, ber bi bajaran de çûbûn. Û ez jî bajar bi bajar, diyar bi diyar, welat bi welat geriyabûm, lê li tu derê bi şûn nebûyibûm; tu der nebûbû mal û yar û evîna min.
Tê bîra min pêşî me berê xwe dabû Doganşehîra Meletî û paşê me bapîrê min li wir hişt, me ber bi Trabzon a Deryayê Reş ve koç kir.
Dema yên me bar kir bajarê Trabzona Derya Reş, bi mehan ez giriyabûm, dawiya dawî bapîrê min Haciyê Xilo hatibû, ez ji Trabzona Derya Reş biribûm Doganşehîr a bêhna axa me jê dihat û ez şa bûbûm. Bi qasî du salan li wir mabûm lê bi zor û xwestina diya min bapîrê min dîsa ez biribûm cem malbata min. Ez li wî bajarî mezin bûm, lê di xewn û xeyalên min de rojekê vegera vê axê hebû. Bi xwendin û zanîngeh û têkoşîn û nizanim çi ez şa bûbûm, lê di quncikê mêjiyê min de wekî fantaziyek ev der, ev erd, ev ax, belkî ev welat habû.
Ez hatibûm lê li ser vê erdê tu mal û milkê min tune bû, tu axa min tune bû. Bapîrê min hemû axa xwe firotibû, nefikiribû ku rojek neviyên wî wê vegerê ser vê axê. Ev der û her der mala min bû. Li çiya û giran, newal û baniyan, li ser zinar û keviran, di nav dar û beran yek bi yek geriyam û digerim û dijîm. Ev der, ev ax welat bû... 
Welat; welat çi bû; ji çi re welat tê gotin, min wê demê, gava ez zarok bûm, min nezanîbû; berê ev ax, ev erd  belkî welatek nebû, tiştêk çi, çawa bû, wele min nezanîbû. Ez zarok bûm, lê min zanibû ax û erdek me û min hebû. Ev ax û erd dema diket xewn û xeyalê min dilê min pê şa dibû, girpînî bi dilê min diket û fikra venegerîna vir, carek din li vir nejîn êşek bê ser û bin dida min.
Her kes welat, welat dibêje dinale lê welat çi ye; ji çi re welat dibêjin? Erê welat bê erd û bê ax nabe. Welat ew ax û erd a ku bi dîrok û çîroka me hat strandiye; êş û kena me, şîn û dîlana me ye.
Niha lingên me ji axê birin em li ser beton û hesinan bi kurm û vîrusên elektronîk dixapînin. Ax rastî ye, yên din hemû derew in. Em ji axê hatin dê biçin axê me digot ev rastî ye lê niha em bê ax tên dinyayê û naçin axê
Pergela nû ya dinyayê mîrovan bê ax dike, dixwaze mirovan ji axê dûr bixwe. Dike jî… Mirovan ji axa xwe didin koçkirin. Ku de? Ber bi bajaran, ber bi ciyên bê ax... Bê ax mîrov bê kok e. Bê ax mîrov jixwe û bixwe ne bawer e. Bê ax mirov nikare ber xwe bide. Bê ax bê welatî ye.