logo
Piştgiriya
Diyarnameyê bikin
  • Nûçe
  • Nûçeyên Çandî
  • Serbest
  • Hevpeyvîn
  • Çapemenî
  • Berhem
  • Spor
  • Dinya
  • Aborî
  • Ên Din
    • Portreya Mehê
    • Nivîsênkarên Mêvan
    • Xêz
    • Foto-Nûçe
    • Tenduristî
    • Klîba Hefteyê
    • NÎQAŞ
    • Ji Çapemeniya Dinyayê
    • E-pirtuk
    • Covit-19
    • 2024: Hilbijartina-Herêmî
    • 2023 Hilbijartin
    • 2019: Hilbijartina Herêmî
    • 2018-06-24: Hilbijartina Giştî û Serokomarî
    • 2014: Hilbijartina Herêmî
    • 2015-sermawez-pusper: Dîsa Hilbijartina Giştî
    • 2011, Hilbijartin
    • 2010, REFERANDÛM
    • 2009, Hilbijartina Herêmî
    • EURO 2016
    • EURO 2020
    • EURO 2024
    • Kûpaya Cîhanê 2010
    • Kûpaya Cîhanê 2014
    • Kûpaya Cîhanê 2018
    • Kûpaya Cîhanê 2022
Piştgiriya Diyarnameyê bikin
3 ROJ
  1. Çima şanoya kurdî ya Bakur di bin bandora şanoya klasîk de dimîne?
  2. Ji bo dawiya vê hefteyê li 8 bajaran çalakiyên çandî
  3. Festîvala Fîlmên Kurdî dest pê dike
  4. Çîroka jinan 'Li ku dera çîroka xwe me?'
  5. Xelatên ‘Koprude Buluşmalar’ hatin belavkirin

Kadir Stêra

  • Rûpela Pêşî -
  • Hemû Nivîsên Quncîkan
Kadir Stêra

Kadir Stêra

Gelo Franz Kafka bavê xwe efû kir?

  • Dîrok: 10/08/2024

Rêwiyek, ji trênê peya dibe, ber bi dilê xwe ve dimeşe. Di dilê wî de, şoreşa wî ya ku bi salan dimeşîne. Ez têk çûm an şoreşa min têk çû? Min li ku derê dest bi rêwitiya xwe kiribû? Ma ezê hetanî ku derê li xwe bigerim? Li derdora xwe dinêre û meşa xwe didomîne. Ji ku derê hatibû, wê berê xwe bide ku derê?
"Erê dotmam. Hetanî min xwe naskir emir çû." Gotina ku ji pirtûkê xwendibû di bîrê de. Pirtûka "Kundê Kor" jî, di vê kêliyê de hatibû bîra wî: “Ditirsim ku xwe nasnekim û bimirim." Kêm zêde gotinek bi vî rengî bû. Heger ez xwe nasbikim wê çi bibe, xwe nasnekim wê çi bibe? Mirov, di vê rêyê de diweste. Divê, li rawestgehanê rûnê û bêhna xwe derxe.
"Roj li ezmên pir bi sebir e, her sibeh derdikeve, û hêviyê li mirovan belav dike." Pirî caran zarokê ku di dilê xwe de xwedî dikim, gotinên xweş dibêje. Ev gotina li ser rojê jî, wî ji min re got. Li rawestgehê bêhna xwe derdixe û dibêje: "Rêya min ne hêsan e: dûr e, kûr e. Ne binî lê hêye ne jî serî lê heye. Bi qendê zehmetiyên xwe şêrîn e jî. Ax Martîn Eden, ax! Piştî ew qas zahmetî te kişand, tu çû û te xwe avêt deryayê. Te xwe fetisand." Ev bêxwedîtî di dilê wî de nasekine, û hema wekî fîlozafan tevdigere. Ka tu bisekine, tu ji navbera me û wî derkeve. Qadê jê re fireh bike, bila ew biaxive. 
"Ma çima em hema li bersivê pirsan digerin? Pirs bê bersiv bimînin qey nabe? Tuyê çi pirsê bikî? Pirsa min ‘Martîn Eden çima xwe kuşt?’ Hêlîna wêjeyê berda û çû. Xwende ji hêlînê ket. Weleh rast gotine, gava ku dê çivîk û bav çivîk, ji hêlînê koç dikin; hêlîn sêwî dimîne. Çivîkên zarokên wan terqî dinya dibin. Ji ber vê ye gava ku mirovek nema dizane ku wê çi bike, jê re dibêjin, ‘Bê qey, ji hêlîna çivîkan ketiye’. " 
Dengê min li wî ye, ez lê guhdarî dikim; lê hinekî birçî dibim, berî didim dikanekê. Zebeşekî biçûk û kêrekê dikirim. Li ber golê rûdinim. Hiş diçe ser bîstanê me yê zemanekî. Dê çivîk û bav çivîk, ew bîstan bi destê xwe danîbûn. Zebeşê xwe dixwim û paşê radibim ser xwe. Derbasî aliyê din ê rê dibim, li cafeyekê rûdinim û qehweyeke tahl dixwazim. Zarokê di dilê min de, berî dide rêwîtiya xwe, ez jî li bendî qehweyê me.
Rêwitiya te çawa diçe lo? Ka hûş be, ez ji xwe re li helbesta Rênas Jiyan - Li Herî Jorîn Firîna Bêbask guhdarî dikim. Heylooooo! Mêrik jî bûye hunerhez yabo! Welleh îşê wî nabe. De hûş be! Dengê xwe neke qehweya xwe vexwe. Ka hê qehweya min nehatiye. Jixwe doh şevê din, bi halekî serxweş çûm stargeha xwe. Ew çax li vê helbesta ku min qal kir guhdar bike: "Li vir çûnên min diwerimin. Kolan, li ber min vedizelin. Bi pey te dikevim, tu li pey min dikevî. " Ka ji dev min berde lo! Bisekin, bisekin ezê hê helbestek Selîm Temo jî bêjim. Helbesta çi, halê çi lo. Ma halê min halê helbestan e? Yaw bisekin ezê bêjim, binêre bê çi xweş gotiye: "Bêje çûyîn, çi peyveke dirêj e. " Ma vê rêwîtiyê kengî dest pê kir? Ji wê roja ku tu çêbû, rêwîtiya te dest pê kir. Di vê rêwîtiyê de, pir tişt xwe dubare dikin. Bêje cennetiyooo, bêje! Tu xweş nan diçîne şorbeyê ha. Erê, erê! Ez jî, wekî herkesî xweş nan diçînim şorbeyê. Erê lo, biçekî jî, qala Kafka bikim. 
Kafka di pirtûka xwe ya "Der Prozess - (Doz)" de qala çi dike? Di dersê de, mamosteyê min analîzên pir xweş digotin. Çi digot? "Kafka, di vê pirtûkê de dibêje çawa meriv tê dinê, wê çaxê doza wî jî dest pê dike. Dibêje, em bi mirinê tên darizandin û jiyana meriv bi rêva mirinê didome. Belê, em hêmû mirov, ajal mehkûmê mirinê ne."
Ma ne huner jî, ji tirsa mirinê bû. Mirovên ku di şikeftan de dijiyan, li ser dîwaran resîm xêz dikirin. Ma ew xirecira wan ji ber çi bû? Ma ne ji ber tirsa mirinê bû? Bi xêzkirina wan wêneyan digotin, em jî hene. Kafka, ji hevalê xwe re gotibû: "Gava ez mirim, berhemên min bişewitîne." Lê bi serê zimanan jê re gotibû. Te, ev nivîs kir wekî şorbeyê. Biçîne, biçîne hinek nanê din biçînê. Bisekin, welleh min xwe lê berda ye. Her ku dinivîsim, bêhna min derdikeve. Di vê rêyê de, nivîs ji min re dibe wekî terapî. Welleh ne ji nivîsê bûya, min pere ji ber derûnînasan nedihişt. Di jiyana te de, ew qas bobelat derbas bûn, tu qet neçû derûnînasekî jî? Na wele, ez neçûm. Dê çivîka wî, li ber çavên wî perpitîbû û her şev dihate xewna wî li ber çavên wî dimir; lê ew qet neçûbû derûnînasekî jî. Mirina dê çivîkê belkî hê jî, qebûl nekiriye; lê mirina bav çîvîko di roja pêşî de qebûl kiribû. Bi wê mirinê, di carekê de mezin bûbû.
Ka hey te nivîs di şorbeyê de çinand, hinekî din xwê pê dake. Xwê- Xwêdan- Xweda û Xwebûn. Em vegerin ser mijara xwe ya rê. De vegere, ez te bibînim. Hişê min dîsa çû, ji xwe re digere.Li ku derê digere, ma tu aniha li ku derê yî? Hişê min di romana Maksîm Gorkî de, digere. Malmîrato hate bîra min, temenê te hê sêzdeh bû, te ew pirtûka wî di sê rojan de xelas kir. Ji wê pirtûka wî çi di bîra te de ma ye? Ew rûpelên ku dayika wî di trênê de bû, ji bîra min naçe. Ji wê çaxê de, min dixwest hema bi trênê rêwîtiyê bikim. Tu aniha li ku yî, berî du saetan tu li ku derê bûyî?
Doh, ji welêt mêvaneke min hatibû, şeveke xweş bû. Vê sibehê ez cardin hatim cem wî, hetanî Bahnofê pê re çûm. Bahnof îca çi ye malmîrat? Cihê ku trên diçin, rêya trênê lo. Erê, min ew bir stasyonê lo. Û vegeriyam hatim, li ber golê rûniştim. Mêvanê min ê pêşî bû. Min gote wî:
- Hetanî ku tu careke din hatî, wê xaniyek min jî çêbibe û vê carê te naşînim hotelê.
Digot, bide pêşiya min,tu bi zimanê almanî dizanî.
Erê, heyran erê! Ez jî, hinekî xwe paye bikim. Ji welêt hatibû, bêhna welêt jî, bi xwe re anîbû. Gava ku çûm cem wî, min dît ku strana Hozan Serhed Hewlêr lê dixe. Piştî ku Hozan Serhed, bi strana Hewlêr nasdike navê kurikê xwe dike Hozan Serhed. Hozan Serhedê kurikê wî jî, li Almanya penaber e. Ew çû, ez li çîroka xwe vegeriyam, bûm şorbe, nivîs bû şorbe. De, ji qewla Kovan Baqî, vê carê ji şerabê re ne noş beeeee! Ev nivîsa min noş beeeee! Hey te ev nivîs kir şorbe gotinên xwe yên dawî binivîse. Ez bi ya te bikim. Ez û bav çîvîko di hêlînê de bûn. Min xwarin çêkiribû. Wê çaxê wî mirî ditîtin. Ji qewla hevalê min ê doh, "Mirî dîtibin, ew jî bûbû rêwiyê mirinê."
Min got: Ha yabo!
Go çi?
- Tê bîra te, rojekê te bi wê şiva xwe ya hezîran, min dabû ber lêdanê. Dayika min hatibû malê, û bi ser te ve rabûbû.
- Te ev kurik xistiye çi halî. Weh, qey çavê te lê ye tu min bikujî?
Na, na, ezê Janya bikujim. Belê, bavê Kafka jî wî dabû ber lêdanê. Min, ji bavê xwe re gotibû, min te efû kir. Gelo Franz Kafka bavê xwe efû kir?

**

Ji bo guhdarîkirinê:
 

Hin Nivîsen Nivîskar

Nameyek Ji Bo Erd. Agron

  • 02 Sibat 2025

Ji bo guhdarîkirinê:     Min dixwest, vê nameyê di bin dara tûyeke welatê xwe de binivîsim; lê çi bikim destê penaberiyê qeşa girtiye û tu li nava wan çar dîwaran girtî. Erê Erd. meha sibatê...

Derwêşê Por Spî

  • 21 Gulan 2025

Ji bo guhdarîkirinê:     "Ji doh ve ye gerdûn digirî, ew derwêşek bû, bûbû heqîqeta aştiyê. Mirin emrê Xwedê; lê ya dilê meriv diêşîne çavên wî vekirî, û li aştiyê.  04.05.2025,...

Di gerdûna min de 'Bîr' a Nûdem Hezex

  • 14 Sermawez 2024

Ji bo guhdarîkirinê: Her mirovek,  xwediyê bîra xwe ye û pirî caran di wê bîrê de li xwe digere, di wê bîrê de winda dibe. Carinan xwe dibîne, carinan têk diçe. Bîra mirov dibe labîrentek û her timî li...

Hemû Nivîsen Kadir Stêra

Kadir Stêra kî ye?

Kadîr Stêra di sala 1989'an de li gundê Qesra Qelendera yê girêdayî Mêrdînê hatiye dinyayê.
Wî, dibistana seretayî li gund, lîse li navenda Mêrdînê xwendiye. Stêra li Zaningeha Mêrsînê Beşa Ziman û Wêjeya Tirkî qedandandiye û ji zû de ye bi nivîs û helbestê re eleqedar e.
Heta niha pirtûkek wî bi navê "Hespê Şeytên" ji Weşanên Aryenê derketiye. Aniha ew jî wekî gelek nivîskarên kurd penaber e.

Youtube Me

Rewşen

news

Fîlmên Kurdî

news

Rûpelek ji Geliyê Zîlanê; 'Dîwarê Me Jî Hilweşandin'

news

‘Şerê Meşrûiyetê’ û ‘Bindest Dikarin Biaxivin?’ derketin #podcast #newsong #deng #booktok

news

Rojên dawî yên dengbêj Karapêtê Xaço

news

Li Çemçemalê xelat dan Hunermendên Rojava #podcast #deng #diyarname#nivîs #fire #automobile #xwendin

news

Hogir Berbir: Di govenda nedîtbar de bextê nivîsandî û vîna azad!

news

H. Kovan Baqî: Wekî bombeyek ji balafira hebûnê hatibim avêtin

news

Deham Ebdilfettah: Zilamek û Zimanek

news

diyarname podcast,Pirtûkeke nû '4 Bajar û 45 çîrok' derket #diyarname #deng #fire #podcast

news

Omer Dilsoz: Di kişika zilhêzan de para kurdan çi ye?

news

Newroza Şima Pîroz bo/ Newroza we pîroz be

news

Newroz

news

Hogir Berbir: 4 hunermendên ku di tarîtiyê de dengê Ronahiyê bilind dikin

news

Hogir Berbir: Di Destana Newala Paxir Madenê de Şerê Hêz û Nasnameyê

news

Cemil Oguz: Mebûsên DEM, AKP, CHP ên Amedê çend peyamên bi kurdî belav kirin?

news

Cemil Oguz: Ji pencereya min Ozgu Kaya, Dilan Karaman

news

diyarname podcast #diyarname #film #news #deng #motivation #pirtûkênkurdî

news

Aysegul Kizilkaya: Fermo Seyda

news

Kadîr Stêra: Ziman Dirêjo Hed Nezano

news
Hesabên Diyarnameyê Bişopînin
Nivîsên Nû
news

Ez li sikakên qermiçî direviyam

  • H. Kovan Baqî
news

Taldeyek Bi Sî

  • Kadir Stêra
news

Di klama Hemdîn û Şemdîn de tevna xayîntî, tolhildan û heqiyê

  • Hogir Berbir
news

Pelekî Mizawir

  • Mesûd Qeya
news

Kerbelaya ve-gotinê

  • H. Kovan Baqî
news

Nifşê ‘palê pûşî’

  • Omer Dilsoz
news

Newroza li Bonnê yan a Frankfurtê?

  • Zekî OZMEN
news

Kîlotê Mor

  • Dilşêr Bêwar
news

Di Destana Newala Paxir Madenê de Şerê Hêz û Nasnameyê

  • Hogir Berbir
news

Mebûsên DEM, AKP, CHP ên Amedê çend peyamên bi kurdî belav kirin?

  • Cemil Oguz
news

Xwîna keviran diherike li sikakên Kobanî

  • H. Kovan Baqî
news

4 hunermendên ku di tarîtiyê de dengê Ronahiyê bilind dikin

  • Hogir Berbir
news

Pisîka Sorbelek

  • Dilşêr Bêwar
news

Ji Heredotes çend gotinên li ser Medan

  • Kazim Polat
news

Em bi anekdotan li meseleyê binêrin

  • Cemil Oguz
Ev jî hene
ad

Navenda Çanda Mem û Zînê xira kirin

ad

Tîma Neteweyî ya Tirkiyeyê teslîmê Mircea Lucescu kirin

ad

MEDYA-DER wê li ser ziman xebatê bike

ad

Ceza li Hevşaredarê Dêrsimê û Culemêrgê birîn

ad

'Ti embar nêgîrê de tuyê çi borê?'

ad

Mehmed Uzun tê bibîranîn

Kategorî
  • Nûçe
  • Nûçeyên Çandî
  • Serbest
  • Hevpeyvîn
  • Çapemenî
  • Berhem
  • Spor
  • Dinya
  • Aborî
  • Foto-Nûçe
  • Xêz
  • Portreya Mehê
  • Tenduristî
  • Klîba Hefteyê
3 Roj
news

Çima şanoya kurdî ya Bakur di bin bandora şanoya klasîk de dimîne?

  • 18 04 2026
news

Ji bo dawiya vê hefteyê li 8 bajaran çalakiyên çandî

  • 17 04 2026
news

Festîvala Fîlmên Kurdî dest pê dike

  • 17 04 2026
news

Çîroka jinan 'Li ku dera çîroka xwe me?'

  • 18 04 2026

Diyarname

  • Derbarê Diyarnameyê de
  • Têkilî / Contact / İletişim

Nivîskar

  • Aynur Aras
  • Aytenxan
  • yeqîn h.
  • Bedran DERE
  • Cemil Oguz
  • Cemîl Andok
  • Çorê ARDA
  • Dilşêr Bêwar
  • H. Kovan Baqî
  • Helîm YÛSIV
  • Hogir Berbir
  • Kazim Polat
  • Kadir Stêra
  • Mîrza Ronî
  • Nûdem Hezex
  • Omer Dilsoz
  • Welat Dilken
  • Veysel Vesek

Beş

    • Nûçe
    • Nûçeyên Çandî
    • Serbest
    • Hevpeyvîn
    • Çapemenî
    • Berhem
    • Spor
    • Dinya
    • Aborî
    • Portreya Mehê
    • Nivîsênkarên Mêvan
    • Foto-Nûçe
    • Foto-Nûçe
    • Tenduristî
    • Klîba Hefteyê
    • NÎQAŞ
    • Ji Çapemeniya Dinyayê
    • E-pirtuk
    • Covit-19
    • 2024: Hilbijartina-Herêmî
    • 2023 Hilbijartin
    • 2019: Hilbijartina Herêmî
    • 2018-06-24: Hilbijartina Giştî û Serokomarî
    • 2014: Hilbijartina Herêmî

Copyright © 2005-2026 Diyarname