Cîhan ROJ

Ev mijarek muhîm e. Bi tevî lêkolînan pêdivî pê heye bê gengêşîn. Çendî caran têkiliya hin beşan hat gengêşîn. Di vê kurtenivîsê de dixwazim bi çend pirsan girîngiya mijarê carek din bi bîr bixim.
Em pirsek bikin, gelo têkiliya di navbera berên hunera kurdî de têkiliyeke çawa ye? Mîsal, têkiliya helbestê û muzîkê, têkiliya wêne û berên edebî, têkiliya çîrok, roman û sînemayê, şanoyê…
Gelo helbestên ku însan karibe muzîka wan çêbike tune ne? Na, bes hene. Sedem çi ye? Ê hinek kes bêjin muzîka gelek helbestên klasîk hatiye çêkirin. Rast e. Ger muzîka helbestên modern neyê çêkirin problemek heye.
Berevajî vê, gelo helbestvanên me çiqas îlham ji muzîka kurdî digirin? Na, helbet mînak hene lê pir kêm e.
Gelo di kîjan çîrok an romanê de tabloyek, wênesazek kurd bûye xeml an jî bingeha sehneyekê. An ji bo derbirînê bûye bingeha şîroveyan?
Çima roman û çîrokên kurdî ji bo fîlm û şanoyê nabin tekst an jî çavkanî? Mînakek du mînak belkî hebin. Bila pirsa me wisa be, gelo sînemagerên me, ka em bêjin senarîstên me, bira bira bi wî mantiqî çîrok û romanên kurdî dixwînin?
Klasîkên rojavayî her wext ji bo fîlm û şanoyê bûne tekst. Çîrok û romana rojavayiyan çiqas bûye sedem sînema û şanoya wan bi pêş bikeve şano û sînemaya wan jî ew qas bûye sedem da edebiyat di jiyana însan de cih bide xwe.
Em dikarin bi dehan sedem, hincet û gotinên sayakî der bibin. Ger em li rastiyê binihêrin em ê bibînin ev nebûye xem. Heya têkiliyek wisa xwe nede der jî ê her beşa hunerê bi awayek lawaz bimîne.
Helbet kes nabêje hûn ji bo çi fîlmê Kela Dimdim çênakin; ev derfetên mezin dixwaze. Her wiha Dewrêşê Evdî. Tişta ez dibêjim ev e, gelo senarîstek, roman û çîrokên kurdî bixwîne wê bertekiya xwendina xwe ji bo proje û senaryoyan nede der? Ez ji ber xwe de nikarim bêjim naxwînin, belkî tê xwendin lê bi wê mebestê tê xwendin, ev muhîm e.
Em dizanin ku rexneya sînemaya kurdî tune ye. Lê gelo çend kesên bi edebiyatê re mijûl in, bi mereq li fîlmên kurdî temaşe kirin,  piştî temaşekirinê nivîs lê kirin? An jî di sohbetên xwe de şîrove kirin. Ma hewcedariya senarîst û sînemageran bi rexne û pêşniyaran tune ye?

cihanacirokan@hotmail.com