Diyarname
Kovara Rewşenbîr ku kovarek akademîk û lêkolînî ye, bi hejmara xwe ya diduyan derket pêşberî xwendevanên xwe. Kovara bi kurdî, tirkî û îngilîzî derdikeve di vê hejmarê de dosyaya xwe li ser “Ji Duh Heta Îro, Serpêhatiya Kurdan li ser Maseyên Muzakereyan” amade kiriye.

Midûrê Giştî yê Weşanê yê kovarê Fethî Kaya li ser amadekirina mijara vê hejmarê dibêje, “Dema ku pêvajoya dîrokî tê vekolîn, tê dîtin ku kurdan di qada şer de, her tim berxwedan û têkoşîneke serkeftî nîşan dane. Lê di ware dîplomasî û pêvajoyên muzakereyan de pirî caran di pozîsyoneke lawaz de mane. Ev rewş ne tenê bi hevsengiyên leşkerî an siyasî ve, lê di heman demê de bi sîstema navdewletî û bi aktorên hêzdar ku stratejiyê diyar dikin ve jî girêdayî ye.”

Kaya diyar dike ku pêşketinên heyî yên li 4 parçeyên Kurdistanê, dubarekirina wan bûyerên ku 100 sal berê bi parçekirina erdnîgariya Kurdistanê encam bûbûn e û van lê zêde dike: “Me bi taybetî ev mijar bi firehî hildan dest da ku em dîplomasiya kurd ji perspektîfeke dîrokî binirxînin û dersên pêwîst ji rabirdûyê bigirin.

Di vê çarçoveyê de gelek nivîs hatine weşandin. Armanc ji vê dosyayê ew e ku ezmûnên dîrokî û pêşketinên rojane bi hev re bên nirxandin û perspektîfeke rexnegir û yekgirtî ji bo pratîka dîplomasiya kurd were pêşkêşkirin.

Di vê çarçoveyê de lêkolîner-nivîskar Şakir Epozdemir li ser têkiliyên Osmanî-Kurd nivîseke lêkolînî amade kiriye û aliyên dîplomatîk ên hevpeymaniya di navbera Îdrîsî Bitlîsî û Sultan Yavuz Selîm de analîz dike.

Sevda Brukî jî di çarçoveya nizama navneteweyî ya piştî Şerê Cîhanî yê Yekem de, pozîsyona kurdan vedikole û konferansa Parîs, Peymana Sevr û Lozanê bi nêrîna kurdan dinirxîne. Her wiha diplomasiya ku Şerif Paşa li Konferansa Aştî ya Parisê meşand wekî mînakek serkeftî digre dest.
Dr. Avni Kılıç jî bi rêya têkiliyên Şêx Mehmûd Berzencî bi îngilîzan û tirkan re, avahiya dîplomasî ya wê demê ya tevlihev radixe ber çavan.
Adem Dumlu analîzek li er muzakereyan di navbera IRA û Brîtanya de lêkolîneke amade kiriye û di çarçoveya pirsgirêka kurd a li Tirkiyeyê de encamên girîng, bi mukayese pêşkêş dike.
Ji bilî van jî gelek nivîsên din di vê çarçoveyê de hatine amadekirin û weşandin.

Kovara ku di bin banê Komeleya Mala Kurdan de li Swîsreyê derdikeve hejmara xwe ya yekem kewçara 2025'an weşandibû, niha hejmara xwe ya duem derxist.

Ji bo têkilî:
rewsenbir@cudiacademy.com