Diyarname
Nîqaşên li ser pêşniyarzagona “Xurtkirina hevgirtina neteweyî û yekparebûna civakî" ya ku niha tê amadekirin bişînin Meclisê Tirkiyeyê nîqaş didomin. Vê carê Cîgirê Serokê Giştî yê MHP'ê û Endamê Komîsyona Zagona Bingehîn Feti Yildiz axivî. Yildiz bi ser X'ê re peyama xwe belav kir û qala rewşa dinyayê, gerîlayên IRA û FARC'ê jî kir.
Yildiz bi gotina "Pêvajoya 'Tirkiyeya Bê Teror', bi wijdan, aqil û îrfana gel pêş dikeve" û wiha dom kir, "Rêkûpêkkirinên îdarî û zagonî yên ku dê werin sazkirin, dê encamên mayînde bi xwe re bînin; li ser bingeha biratî, yekîtî û yekbûnê, destkefta herî bi qîmet a 'Modela Tirkiyeyê' ango aramiya hundirîn, dê li ser bingehên xurt bilind bibe. Rêkûpêkkirinên serdema em têre derbas dibin, piştî pêvajoyên pevçûnên tund û tûjî yên demdirêj, mecmûeya mekanîzmayan e ku di nav civakan de armanc jê aştî, mafên mexdûran û lihevkirina siyasî ava bike. Ev mekanîzma; bi gavên wekî îtîrafa sûc, tazmînata mexdûran û serbestberdana sînorkirî, lihevkirina sazûmanî ye."
Yildiz gotiye ku li vir armanc jê "hem berpirsiyariya sûc were pejirandin û hem jî bîra civakî were sererastkirin" û ev yek lê zêde kiriye, "Li cîhanê du mînakên girîng hene. Yek ji van mînakan mînaka Kraliyeta Yekbûyî ye. Di çarçoveya 'Peymana Înê ya bi Xêr' de ku sala 1998'an hat avakirin. IRA ku dixwezk Îrlandaya Bakur ji Kraliyeta Yekbûyî bê veqetandin û bi Komara Îrlandayê re bibe yek, bi vê peymanê çek danî, nêzîkî 400 girtiyên vê rêxistinê di çarçoveya vê peymanê de zû hatin berdan.
Guherînên zagonî bi şiklê ku dê kedê bixe nava aştiya civakî hatin sazkirin.
Modeleke din a bi vî rengî jî di pêvajoya Kolombiyayê ya bi FARC'ê re hate dîtin.
Bi peymana aştiyê ya sala 2016'an, piranîya endamên çekdar û serhildêr a FARC'ê ku ew Marksîst-Lenînîst bûn û li dijî neheqiya civakî û polîtîkayên dewletê li Kolombiyayê hatibû damezrandin; wan çek danîn.
Di vî sîstemî de, ji bo endamên berê yên FARC'ê yên ku sûcê xwe îtîraf kirin, li şûna cezayê girtîgehê bi piranî 5-8 sal serbestiya çavdêrîkirî hate pêşbînîkirin. Lê belê ji bo sûcên girantir cezayên girtîgehê yên sînorkirî hatin sepandin."
Li Tirkiyeyê MHP (Partiya Tevgera Neteweperest) wekî partiyeke nijadperest tê dîtin. Ev pêvajoya niha didome bi gotina Serokê MHP'ê Devlet Bahçeli ku gotibû, "Bila Ocalan were li Meclisê li Koma Dem Partî biaxive" ketibû rojevê û heta îro hat.
***
Nûçeya Eleqedar:
- Va ne hemû agahiyên il ser 'Pêşnûmeya qanûna çarçoveyî' ku niha li Meclisê ye


