Diyarname

Pirtûkek bi navê "Roman û Gotar, Mîxaîl Baxtîn û Romana Kurdî" ji Weşanên Peywendê derket. 

Mîxaîl Mîxaîlovîç Baxtîn (1895-1975) yek ji qedirgiran ê edebiyata rus e. Di serdema jiyana xwe de gelek kes li ber destê wî mezin bûne, wî gelek ked daye edebiyata rus, edebiyata giştî û berhem jî pêşkêş kirine. Li ser wî heta niha bi zimanên cur bi cur pirtûk hatibûn weşandin, niha ew bû malê kurdî jî. Yek ji kedkarên kurdî Umran Aran berê xwe daye wî, berhemên wî û lêkolîn û nirxandinek amade kiriye. Ev xebata Aran ku wekî tezê hatibû dest pê kirin, paşê bi lêkirina hin beşên nû wekî pirtûk ji Weşanên Peywendê derket.

Aran lêkolîna xwe li ser Baxtîn kiriye û pêre jî sê romanên kurdî bi ser teoriya wî re nirxandiye ku ev yek di wêjeya kurdî de jî gavek nû ye.

Baxtîn qelek qîmetê dide romanê, li ser romanê nirxandinên girîng dike û fikrên nû diavêje meydanê. Aran vê nêrîna Baxtîn wisa pêşkêş dike: "Berevajî meyla giştî, Baxtîn di sedeya 16'an an 17'an de nabîne derketina romanê, ta ji antîkîteyê li kokên romanê digire û geşedana wê di nav geşedana dîroka çandê de dişayesîne, wê ji dîroka çandê naqetîne û bi nêrîneke gişgir lê dinêre. Baxtîn roleke muxalîf li romanê bar dike, li gora wî janrên din ên musteqîm di xizmeta yekdengî û yekîdolojiyê de ne, lê belê roman pirdengî û pirriwangehiyê di xwe de dihebîne."

Nêrînên Baxtîn û 3 romanên kurdî

Aran nêrînên Baxtîn ên wekî  "Pirdengî", "Heteroglossîa" û "Karnaval" girîng dibîne û ji ser van têgehan re sê romanên kurdî digire dest, wan dide berhev û dinirxîne. Ew bi ser "Pirdengî"  re romana "Mîrname" (Jan Dost), bi ser "Heteroglossîa" re romana "Saturn" (Remezan Alan) û bi ser "Karnaval" (H.Kovan Baqî) re romana "Aporîa" dinirxîne û xebata xwe temam dike.

Di pirtûkê de beşên teorîk û pratîk hatine danîn. Yên teoriya Baxtîn meraq bikin dikarin tenê beşa teorîk bixwînin, yan jî hemû bixwînin ku ligel beşên teorîk nirxandina li ser sê romanên kurdî û danheva wan û teoriya Baxtîn...

Di dawiya pirtûkê de hin termên cuda ku bikar aniye jî wekî ferhengokek kurdî, îngilîzî û tirkiya wan pêşkêş kiriye.

Umran Aran kî ye?

Umran Aran (Umran Altinkiliç) di sala 1985'an de li Qosera Mêrdînê hatiye dinê. Di sala 2010'an de li Zanîngeha Mîmar Sînanê bernameya lîsansa Matematîkê û di sala 2015'an de li Zanîngeha Mardin Artukluyê bernameya masterê ya Ziman û Çanda Kurdî kuta kiriye. Li Zanîngeha Dîcleyê di beşa Ziman û Çanda Kurdî de bernameya doktorayê dixwîne. 

Wî, di avakirina kovarên Wêje û Rexne, Zarema û Kund de cih girtiye ku hîn jî edîtoriya Kundê dike. Ew li Zanîngeha Mardin Artûklûyê di beşa Ziman û Çanda Kurdî de wekî lêkoler dixebite.

- Roman û Gotar, Mîxaîl Baxtîn û Romana Kurdî / Umran Aran / Weşanên Peywend / 2019/ 144 rûpel

**

  
Ji bo vexwendnameyan malpera ku hûn serî lê bidin: http://www.davetiyeonline.net/
Bi sedan cureyên vexwendnameyan li benda we ne. 
Bi her zimanî em dikarin ji bo we vexwendnameyan amade bikin.
Navnîşan:

Yıldıztabya Alibeyköy Cad.No: 156, Alibeyköy Eyüp-İstanbul
Telefon: 0212 -6266455
WhatsApp: 0533 474 2551

info@davetiyeonline.net