ÎHSAN BÎRGUL
Çend şûjîn ji bo zimanê kurdî!
Duh 21'ê Reşemî Roja Zimanê Zikmakî yê Cîhanê bû. Ji bo zimanê li cîhanê heyî ev roj wekî cejnekî hatiye pejirandin û tê pîroz kirin. Çii zimanê fermî, çi ne fermî...
Em kurd jî wekî neteweyên cîhanê xwediyê zimanê zikmakî ne, hem jî zimanekî dîrokî û dewlemend. Her çiqas zimanê me tam nebûye zimanekî fermî, dîsa jî zimanekî sereke yê Rojhilata Navîn e...
Îcar em werin ser meseleyê. Gelo em kurd çiqas ji vê çavkaniyê avê vedixwin. Rexnekirina dagirker û serdestan pir hêsan e. Helbet tesîra asîmîlasyonê li ser zimanê kurdî heye, lê em nikarin ji neyaran gazincan bikin. Divê em ewil pêşiya derê xwe paqij bikin ku em karibin ji kesên din jî bixwazin.
Ziman ew tişt e ku neteweyan pêk tîne. Çand, huner û dîroka neteweyan bi ziman pêk tê û di ziman de veşartiye. Çawa ku Hz.Elî gotiye "mirov di bin zimanê xwe de veşartî ye" hemû rehên gelê kurd jî di zimanê Kkurd de veşartî ne...
Lê heyama îro em tê de ne (her çiqas ji bo zimanê kurdî geşedanên erenî hebin jî) ji bo zimanan xetere ye. Çimkî ev serdem serdema pêşketina teknolojiyê ye. Pêşketina teknolojiyê bivê nevê li ser zimanan bandorên neyinî dike û dejenere dike.
Hîn kurdên me tenê di 21'ê Reşemiyê de û 15'ê Gulanê de tînîn bîra xwe, ew jî çavdayîna medyaya civakî ye. Jixwe gelek ji wan jî van cejnan bi zimanê tirkî pîroz dikin. Nemaze kurdên bakur...
Îro 22'ê mehê ye. Her kes dîsa vegeriya li ser "eslê xwe". Cejna ziman hate pîroz kirin, heta 15'ê Gulanê Xwedê mezin e....
Divê em vê rastiyê bibînin û qebûl bikin, zimanekî nebûye zimanê perwerdehiyê, bi salê du caran bibîranîn û bibîrxistinê naçe pêş. Berovajî paşve diçe û dihele...
Herî kêm 20 kanalên kurdan hene. Ji wana tenê yek ya zarokan e. Ya rastî tenê ev mînak nêzikatiya me ya li hember ziman radixe ber çavan...
Ji bo siyaseta me ez tiştekî nabêjim...
Tenê mînakekî bidim bes e herhal. Mamoste Îsmaîl Beşîkçî di pirtûka xwe ya bi navê "ZIMAN, NASNAME û NETEWE "de wiha dibêje; "wexta filistînî civînekî li dar dixin tu kes nabêje em erebî biaxivin an îbranî. Ku çeçen wexta dicivin nabêjin em rusî biaxivin an çeçenî. Lê wexta kurd civînekî lidar dixin dibêjin em kurdî biaxivin an tirkî..." hew namîne gotin.
Em hatin kevirê serê lodê. Kurdayetî encax bi kurdî dibe û watedar e.
Kurdistaneke bê kurdî jî tenê xwexapandin û malxirabî ye....
**
Nivîsa Îhsan Bîrgul a berî vê di Diyarnameyê de hatiye weşandin:
- Şengal û parastina kurdên êzîdî


